Yayın tarihi: 8 Kasım 2026 · Okuma süresi yaklaşık 9 dakika
Kısa cevap
Bağımsız çalışma izni, yabancıya kendi ad ve hesabına çalışma hakkı verir ve bir işverene bağlı değildir. Yönetmelik bu izni dört gruba tanır: profesyonel meslek mensupları, sınır ötesi hizmet sunucuları, şirket ortağı müdür ve yöneticiler ile diğer şirketlerin ortağı olan yöneticiler. Sık tekrarlanan “beş yıl kesintisiz ikamet” şartı yürürlükte değildir; yurt içinden başvuru için en az altı ay geçerli ikamet izni yeterlidir. Son güncelleme: 8 Kasım 2026.
Serbest çalışmak isteyen bir yabancı mühendis, kendi şirketini yöneten bir yatırımcı ya da sınır ötesi hizmet veren bir danışman aynı izin türüne bakar, ama dosyaları farklı kurallarla değerlendirilir. Bu yazı kategorileri, başvuru yolunu ve sık karıştırılan noktaları anlatıyor.
Bağımsız çalışma izni nedir
Kanun bağımsız çalışma iznini, yabancıya kendi ad ve hesabına çalışma hakkı veren izin olarak tanımlar. Olağan süreli izinden temel farkı belirli bir işverene bağlı olmamasıdır. Bu izin aynı zamanda ikamet izni yerine geçer.
Kimlere verilebilir: Yönetmelik madde 29
Yönetmelik bağımsız izin verilebilecek yabancıları dört grupta sayar.
Profesyonel meslek mensupları
Genel Müdürlükçe belirlenen profesyonel meslek mensupları, diğer kanunlardaki özel şartları sağlamak kaydıyla bağımsız izin alabilir. Mesleğin bağlı olduğu oda kaydı, diploma ya da yetki belgesi gibi şartlar bu izinle ortadan kalkmaz.
Mesleğe uyum kuralı
Profesyonel meslek mensubu, mesleğiyle uyumlu olmayan işleri yapamaz. İzin bir mesleğe verilir; o mesleğin dışına çıkan faaliyet izin kapsamında sayılmaz.
Birden fazla işyeri
Sistem üzerinden başvurmak kaydıyla birden fazla işyerinde çalışmak mümkündür. Yeni işyerini sisteme bildirmeden faaliyete başlamak izin ihlali sayılabilir.
Sınır ötesi hizmet sunucuları
Yönetmelik, Türkiye'ye sınır ötesi hizmet sunan yabancıları da bu izin kapsamında sayar.
Şirket ortağı müdür ve yöneticiler
Limited şirketin ortağı olan müdürler, anonim şirketin ortağı olan yönetim kurulu üyeleri ve Türk Ticaret Kanunu'na göre kurulmuş diğer şirketlerin ortağı ve yöneticisi olan yabancılar da Yönetmelik'te sayılır. Bu grup ayrıca değerlendirme kriterlerinin şirket ortaklarına ilişkin bölümüne tabidir; sermaye payı, ödenmiş sermaye ve istihdam ölçütleri burada devreye girer.
Yönetici olmayan ortaklar
Şirkette yönetim görevi olmayan ortaklar çalışma izni değil, muafiyet rejimi içinde değerlendirilir. Ortaklık tek başına çalışma hakkı vermez.
Değerlendirmede neye bakılır
Bakanlık bağımsız izin başvurusunda yabancının eğitim düzeyini, mesleki deneyimini, bilim ve teknolojiye katkısını ve faaliyetin ya da yatırımın ekonomiye ve istihdama etkisini dikkate alır. Şirket ortağı yabancıda sermaye payı da değerlendirilir. Mevzuatta sayısal bir eğitim ya da deneyim eşiği yoktur; dosyanın gücü bu ölçütlerin belgelenmesine dayanır.
Beş yıl ikamet şartı kalktı mı
Kalktı. “Türkiye'de en az beş yıl kesintisiz yasal ikamet” şartı 4817 sayılı eski Kanun'un 7. maddesindeydi. Bu Kanun 6735 sayılı Kanun'la yürürlükten kaldırıldı. Bugünkü mevzuatta bağımsız izin için asgari ikamet süresi yoktur. Rakip içeriklerin bir kısmı hâlâ eski maddeye atıf yapıyor; bu yüzden bu yıl yazılmış görünen bir metinde bile beş yıl şartı görürseniz kaynağını kontrol edin.
Başvuru nereden yapılır
Yurt içinden
Türkiye'de bulunan yabancı için en az altı ay süreli geçerli ikamet izni gerekir. Bağımsız izinde işveren olmadığı için başvuruyu yabancı kendisi e-İzin üzerinden yapar. Elektronik tebligat adresi edinmek zorunludur; kararlar bu adrese tebliğ edilir.
Yurt dışından
Yabancı vatandaşı olduğu ya da yasal olarak ikamet ettiği ülkedeki Türk dış temsilciliğine başvurur. İşveren bulunmadığı için başvuru ve yazışmalar temsilcilik üzerinden yürür.
Kararın tebliği
Olağan çalışma izninde ret kararı işverene tebliğ edilir. Bağımsız izinde ise tebliğ doğrudan yabancıya yapılır. Elektronik tebligat adresinizi düzenli kontrol etmezseniz otuz günlük itiraz süresi siz fark etmeden işlemeye başlar.
Olağan izinden ve şirket ortaklığından farkı
Olağan süreli izin belirli bir işverene bağlıdır. İlk başvuruda en çok bir yıl, aynı işverenle ilk uzatmada en çok iki yıl, sonraki uzatmalarda en çok üç yıl verilir ve iş değiştiren yabancı yeni işverenle yeniden başvurur. Bağımsız izin ise işverene bağlı değildir ve bu kademe sınırlarına tabi tutulmaz.
Şirket ortağı müdür ve yöneticiler Yönetmelik'te bağımsız izin grubunda sayılır, ama değerlendirme kriterlerinin şirket ortaklarına ayrılan bölümüne de tabidir. Bu bölümde sermaye payı, şirketin ödenmiş sermayesi ve Türk vatandaşı istihdamı aranır; ilk izin de bu şartlara bağlı bir şerhle verilebilir. Bu yüzden şirket kurarak bağımsız izin almayı planlayan yabancının kuruluş aşamasında sermaye ve istihdam planını izinle birlikte düşünmesi gerekir.
Süre ve uzatma
Bağımsız izin süreli olarak düzenlenir, ancak süreli izindeki bir, iki ve üç yıllık kademe sınırlarına tabi değildir. Uzatma başvurusu iznin bitmesine altmış gün kala yapılabilir ve süre dolmadan yapılmalıdır.
Yabancılara kapalı meslekler
Bazı meslekler kanunla Türk vatandaşlarına hasredilmiştir ve bağımsız izinle de icra edilemez. Bakanlığın resmî listesindeki başlıca kalemler şunlardır:
- Avukatlık ve noterlik
- Eczacılık, diş hekimliği ve veteriner hekimlik
- Özel hastane mesul müdürlüğü
- Özel güvenlik görevliliği ve turist rehberliği
- Kabotaj kapsamındaki işler: karasularında balıkçılık, dalıçlık, kılavuzluk, kaptanlık
Liste bunlarla sınırlı değildir. Mesleğiniz sınırda kalıyorsa başvurudan önce güncel liste kontrol edilmelidir.
İzin ne zaman iptal edilir
Bağımsız izin sahibinin aralıksız bir yıldan uzun süre yurt dışında kalması iptal sebebidir. Ret, iptal ve sonlandırma kararlarına tebliğden itibaren otuz gün içinde Bakanlığa itiraz edilebilir.
Sık yapılan hatalar
- Beş yıl ikamet şartı olduğunu düşünüp başvuruyu gereksiz yere ertelemek.
- Mesleğin bağlı olduğu oda ya da yetki belgesi şartını gözden kaçırmak.
- İzin alınan meslek dışında iş yapmak.
- Yeni işyerini sisteme bildirmeden faaliyete başlamak.
- Elektronik tebligat adresi açmayı unutup kararı zamanında görmemek.
- Yönetici olmayan ortaklığı çalışma hakkı sanmak.
Bu süreçte ne yapıyoruz
Önce faaliyetinizin hangi kategoriye girdiğini belirliyoruz: profesyonel meslek, sınır ötesi hizmet ya da şirket ortağı yöneticilik. Mesleğinizin Türk vatandaşlarına hasredilip hasredilmediğini ve bağlı olduğu özel şartları kontrol ediyoruz. Eğitim, deneyim ve ekonomik katkıyı gösteren belge setini hazırlıyor, elektronik tebligat ve e-İzin başvurusunu yürütüyoruz. Şirket kuruluşu gereken dosyalarda kuruluş ve izin takvimini birlikte planlıyoruz. İlk görüşme ücretsizdir; görüşme sonunda belge listesini ve ücreti yazılı veririz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve dosyanıza özel hukuki görüş yerine geçmez. Hasredilen meslekler listesi ve değerlendirme kriterleri güncellenebildiği için başvuru öncesinde güncel metne bakılmasını öneririz.
Mevzuat dayanağı
Bağımsız çalışma izni 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'nun 3. ve 10. maddelerinde, ayrıntıları ise 2 Şubat 2022 tarihli Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği'nin 24, 27 ve 29. maddelerinde düzenlenmiştir. İptal sebepleri Kanunun 15. maddesinde yer alır. Eski 4817 sayılı Kanun yürürlükten kalkmıştır.
Mevzuat ve idari uygulamalar değişebilir. Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; dosyanıza özgü değerlendirme için görüşme gerekir.